fbpx

တလင္တမယားဥပေဒ၊ ကြာရွင္းခြင့္၊ ျဖားေယာင္းေသြးေဆာင္မႈ (ဥပေဒေရးရာအေမးအေျဖ)

တလင္တမယားဥပေဒ၊ ကြာရွင္းခြင့္၊ ျဖားေယာင္းေသြးေဆာင္မႈ စတာေတြနဲ႕ပတ္သက္ၿပီး လူမႈကြန္ရက္ကေန ေမးျမန္းလာတာေတြကို ဦးေမာင္ေမာင္ဝင္း (တရားလႊတ္ေတာ္ေရွ႕ေန) နဲ႕ ဒီဗြီဘီက ေတြ႕ဆုံေမးျမန္းထားပါတယ္။

ေမး – “ဆရာခင္ဗ်ား။ က်ေနာ္က အြန္လိုင္းကတဆင့္ ခ်စ္ႀကိဳက္ခဲ့တဲ့ အမ်ိဳးသမီးနဲ႕ လြန္ခဲ့တဲ့ ၆ လေလာက္က အိမ္ေထာင္ျပဳခဲ့ပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ရက္ေလာက္ကမွ သူ႕မွာ အိမ္ေထာင္ရွိခဲ့ေၾကာင္းနဲ႕ တရားဝင္မကြာရွင္းရေသးေၾကာင္း သိရပါတယ္။ က်ေနာ့္အေနနဲ႕ လင္ရွိမယားမွန္း မသိလို႔ ယူခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ပထမအိမ္ေထာင္က ကြၽန္ေတာ့္ကို တလင္တမယားဥပေဒနဲ႕ စြဲဆိုနိုင္ပါသလား၊ က်ေနာ့္ကို လိမ္လည္လက္ထပ္ခဲ့တဲ့ သူ႕ကို တရားစြဲနိုင္ပါသလား ဆိုတာကို သိပါရေစ။”

ေျဖ – ဒီေမးခြန္းက ႏွစ္ခုေပါ့ေနာ္။ တခုက ဒီလို လက္ထပ္လိုက္တဲ့အတြက္ တဖက္ အိမ္ေထာင္ႀကီးကေနၿပီးေတာ့ သူ႕ကို အိမ္ေထာင္ရွိတာ ထိမ္ခ်န္ၿပီးေတာ့ လက္ထပ္ခဲ့တဲ့ အမ်ိဳးသမီးေပၚမွာ တရားစြဲလို႔ရသလား။ ဒီတလင္တမယားစနစ္ဆိုင္ရာ ဥပေဒကေတာ့ ထိလြယ္ ရွလြယ္သေဘာေတာ့ ရွိပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ တလင္တမယား ဥပေဒနဲ႕ စြဲလို႔ရသလား.. ဒါတခ်က္။ ေနာက္တခ်က္ကေတာ့ သူ႕ကို ဘာမွမေျပာဘဲနဲ႕ ဥပေဒရႈေထာင့္ကေန ေျဖပါ့မယ္။ ဥပေဒရႈေထာင့္က ေျဖမယ္ဆိုတဲ့ေနရာမွာ ပထမေမးခြန္းနဲ႕ ဒုတိယေမးခြန္းနဲ႕က ဆက္စပ္ေနပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့.. ပထမေမးခြန္းအရ တရားစြဲဆိုလာရင္ ခုခံမႈလမ္းေၾကာင္းက ဒုတိယေမးခြန္းနဲ႕ ခုခံရမွာပဲ။ ဘာလဲဆိုေတာ့ ပထမေမးခြန္းအရ လက္ထပ္လိုက္တယ္။ လက္ထပ္လိုက္ေတာ့ ပထမမွာ အိမ္ေထာင္ ရွိတယ္။ အိမ္ေထာင္ရွိေနတယ္တဲ့ ပုဂၢိုလ္က သူ တကယ္လို႔စြဲမယ္ဆိုရင္ သူ႕ဘက္က စြဲခ်င္တဲ့ဆႏၵ ရွိမယ္ဆိုရင္ စြဲလို႔ရပါတယ္။ စြဲလို႔ရတဲ့အခါက်ေတာ့ ဘယ္လိုစြဲမလဲ .. ။

ဘယ္လိုစြဲမလဲဆိုတဲ့အခါက်ေတာ့ တလင္တမယား ဥပေဒနဲ႕ စြဲမယ္ဆိုရင္လည္း စြဲလို႔ရပါတယ္။ ဘာလဲဆိုေတာ့ တလင္တမယား ဥပေဒပုဒ္မ ၁၀ မွာ။ ၁၀၊ ၁၂ အရ အိမ္ေထာင္ရွိတာကိုေပါ့ေနာ္။ ေနာက္ထပ္ အိမ္ေထာင္တခု ထူေထာင္တဲ့အတြက္ တလင္တမယား ဥပေဒနဲ႕ စြဲလို႔ရတယ္။ တကယ္လို႔ တလင္တမယား ဥပေဒနဲ႕ မစြဲဘဲနဲ႕ ဘာနဲ႕ တခါ စြဲလို႔ရလဲဆိုေတာ့ ပထမအိမ္ေထာင္ ရွိေနတယ္။ အိမ္ေထာင္ရွိေနရဲ႕သားနဲ႕ အိမ္ေထာင္ ထပ္ၿပီးေတာ့ ျပဳလိုက္တဲ့အတြက္ ဒါရာဇသတ္ႀကီးဥပေဒအရ သူမ်ားမယားကို ခိုးယူတဲ့ သေဘာမ်ိဳး မယားခိုးမႈေပါ့ေနာ္။ မယားခိုးမႈအေနနဲ႕ စြဲမယ္ဆိုရင္လည္း စြဲနိုင္ပါတယ္။ စြဲနိုင္တဲ့အခါက်ေတာ့ ဒီႏွစ္ခုကေတာ့ သူ႕ဘက္က စြဲတာေပါ့။ ခိုင္မာတယ္၊ မခိုင္မာဘူး။ ၿငိတယ္၊ မၿငိဘူး ဆိုတာကေတာ့ တရား႐ုံးက ဆုံးျဖတ္ပါလိမ့္မယ္။

ေနာက္ ဒုတိယေမးခြန္းျဖစ္တဲ့ မိမိရဲ႕အမ်ိဳးသမီးက ၆ လေလာက္ေနမွ လြန္ခဲ့တဲ့ တစ္ရက္၊ ႏွစ္ရက္မွ သူက ပထမအိမ္ေထာင္ရွိတယ္ဆိုတာ သိရတာ။ ဒါသူ႕အတြက္က ခုခံမႈလမ္းေၾကာင္းပဲ တဖက္ကေတာ့ ဒါကို မသိနိုင္ဘူးေလ။ ကိုယ့္ဘက္က သက္ေသျပရမယ့္ တာဝန္က ရွိသြားတာေပါ့။ အရင္အိမ္ေထာင္ရွိတဲ့ဟာကို ထိမ္ခ်န္ၿပီးေတာ့ သူ႕ကို လာလက္ထပ္တဲ့အတြက္ေတာ့ ဒါ တလင္တမယားစနစ္နဲ႕ေတာ့ ဥပေဒပုဒ္မ ၁၇ အရ ဒီလို အိမ္ေထာင္ရွိတဲ့ဟာကို ထိမ္ခ်န္ၿပီးေတာ့ လာၿပီးေတာ့ လက္ထပ္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ၁၇ အရ တရားစြဲလို႔ ရပါတယ္။ သူလည္းပဲ ေထာင္ဒဏ္က်ခံနိုင္တဲ့ သေဘာမ်ိဳး ရွိပါတယ္။ ျဖည့္စြက္ၿပီး ေျပာခ်င္တာကေတာ့ ဒါေတြက လူမႈေရးကိစၥေတြ ျဖစ္ေနေတာ့  တလင္တမယားဥပေဒဆိုရင္ ထိလြယ္ရွလြယ္ေလးေတြ ျဖစ္တဲ့အတြက္ နည္းနည္းေလး ညွိႏွိုင္းၿပီးေတာ့ ေျပေျပလည္လည္ေလး ေဆာင္႐ြက္ဖို႔ သင့္ပါတယ္။

ေမး – “တရား႐ုံးမွာ ေခၚလိုမႈကို စရိတ္နဲ႕တကြ အနိုင္ဒီကရီ ရထားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူ႕မိဘေတြက မျပန္ခိုင္းတဲ့အျပင္ သူလည္း မလာပါဘူး။ ထိုင္းကို ေရွာင္ထြက္သြားတယ္လို႔ သိရပါတယ္။  အနိုင္ဒီကရီရထားသူတေယာက္အေနနဲ႕ ဘယ္လို ဆက္လုပ္ရမလဲ၊ သူက ထိုင္းမွာပဲ ေနာက္အိမ္ေထာင္ျပဳလိုက္ရင္ ဘယ္လိုလုပ္ရမလဲ။”

ေျဖ – မယားေခၚလိုမႈ စြဲထားတယ္၊ အနိုင္ဒီဂရီစြဲထားတယ္၊ မလာဘူး။ သူမိဘနဲ႕ ထိုင္းကို ထြက္သြားတယ္။ အဲဒီေတာ့ သူ ဘာဆက္လုပ္ရမလဲ တခု။ ဒုတိယတခုကေတာ့ သူက တကယ္လို႔  ထိုင္းမွာ ေနာက္အိမ္ေထာင္ျပဳခဲ့မယ္ဆိုရင္ေကာ သူ ဘာလုပ္လို႔ရမလဲ။ ဒီေမးခြန္းမွာ ပထမေမးခြန္းကို အရင္ေျဖပါမယ္။

အဲဒီေတာ့ ဒီမယား ေခၚလိုမႈေပါ့ေနာ္… တခါတခါမွာလည္း ထူးထူးဆန္းဆန္း လင္ေခၚလိုမႈ ဆိုၿပီးေတာ့ စြဲဖူးတာ ကြၽန္ေတာ္ စီနီယာ lawyer ႀကီးက စြဲဖူးတာလည္း ေတြ႕ဖူးပါတယ္။ အဲ့ဒါက ရွားရွားပါးပါးေပါ့ေနာ္။ မယားေခၚလိုမႈ စြဲတဲ့အခါက်ေတာ့ အထင္ကရ စီရင္ထုံးေတြ ရွိပါတယ္။ ေရွ႕ေနေလာကမွာ လူသိမ်ားတဲ့  ဦးၫြန႔္ေမာင္နဲ႕ ေဒၚျမမာလာ ဆိုတဲ့ ေကစ့္ေပါ့ေနာ္။ အဲဒီေက့စ္မွာကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ မွတ္သားဖြယ္ရာ ႏွစ္ခု ပါပါတယ္။ တခုက ဘာလဲဆိုေတာ့ ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္တို႔ ဘာတို႔ကေနၿပီးေတာ့ စုံညီခုံအဖြဲ႕နဲ႕ သဟာယအေနနဲ႕ ၾကားနာခဲ့ပါတယ္။ ေဒါက္တာေအးေမာင္တို႔ ဘာတို႔နဲ႕။ ပထမအခ်က္က ဘာလဲဆိုေတာ့ ျမန္မာ့ဓေလ့ထုံးတမ္းဥပေဒအရ လင္မယားအရာေျမာက္ဖို႔အတြက္ ေကာ္စန္ေမးရွင္းလို႔ ေခၚတဲ့ စပ္ယွက္မႈ လိုသလား။ အဲဒါနဲ႕ပက္သက္ၿပီးေတာ့ ျမန္မာ့ဓေလ့ထုံးတမ္းဥပေဒအရ လင္မယား အရာအေရာက္မႈ ေကာ္စန္းေမးရွင္း မလိုဘူး၊ စပ္ယွက္မႈမလိုဘူး ဆိုတဲ့ စီရင္ထုံးတခု ထြက္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီစီရင္ထုံးနဲ႕ ဆက္ႏႊယ္ၿပီးေတာ့ အဲဒီခုနက တရားနိုင္ေပါ့ .. မယားေခၚလိုမႈ တရားနိုင္ကေနၿပီးေတာ့ သူက သူ႕မယားကို ေပါင္းဖို႔အတြက္ အတူတကြ ေပါင္းသင္းေနထိုင္ဖို႔ အတြက္ ဇာရီမႈ ဖြင့္တယ္။ ဇာရီအမႈဖြင့္တဲ့အခါက်ေတာ့ ဇာရီ႐ုံးကေနၿပီးေတာ့ ဆုံးျဖတ္လိုက္တာေပါ့။ တရားမက်င့္ထုံးအရ မိန္းမလုပ္တဲ့သူ အမ်ိဳးသမီးကို ဖမ္းဝရမ္း ထုတ္ၿပီးေတာ့ အတင္းအက်ပ္လာခဲ့ပါ။ ေပါင္းပါ၊ သင္းပါ၊ ေနထိုင္ပါလို႔ တရား႐ုံးမွာ လုပ္ပိုင္ခြင့္ မရွိဘူး။ ဒီလိုလုပ္ဖို႔လည္း မသင့္ေတာ္ဘူးဆိုတဲ့အခါက်ေတာ့ ..ဆိုလိုတာက အနိုင္ဒီကရီ ေတာ့ရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ အတင္းအက်ပ္ ေပါင္းသင္းဖို႔အတြက္ ဇာရီဖြင့္ရင္ေတာ့ အေဟာသိကံ ျဖစ္မွာပဲ။ အထင္ကရ စီရင္ထုံးလည္း ရွိတယ္။ ေနာက္ထပ္ခ်ခဲ့တဲ့ စီရင္ထုံးေတြလည္း ရွိပါတယ္။

ဒုတိယေမးခြန္းကေတာ့ ထိုင္းမွာ တကယ္လို႔ ေနာက္အိမ္ေထာင္ျပဳခဲ့တယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဒါကေတာ့ တလင္တမယား ဥပေဒနဲ႕ အေရးယူလို႔ရပါတယ္။

ေမး – “ဆရာရွင့္။ က်မအေနနဲ႕ အိမ္ေထာင္ေရးၿပိဳကြဲၿပီး Single Mom အျဖစ္ ရပ္တည္ေနတာ ကေလး ၄ ႏွစ္သားအထိ ရွိေနပါၿပီ။ ကေလးအေဖနဲ႕ မပတ္သက္ခ်င္ေတာ့တဲ့အတြက္ ကေလး ေက်ာင္းအပ္တဲ့အခါျဖစ္ေစ၊ မွတ္ပုံတင္လုပ္တဲ့ အခါမ်ိဳးမွာျဖစ္ေစ ကေလးအေဖရဲ႕ အမည္ကို မထည့္ခ်င္ပါဘူး။ အေဖအမည္ ထည့္မွရမယ္ ဆိုရင္ေတာင္မွ အေဖရင္းရဲ႕ အမည္ကို မထည့္ဘဲ အစားထိုးနာမည္ တခုခုကိုသာ ထည့္လိုပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဥပေဒအရ ေဘာင္ဝင္ေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္ရမလဲဆိုတာကို ရွင္းျပေပးေစခ်င္ပါတယ္။”

ေျဖ – ဒီေမးခြန္းက ေျဖရတာ သိမ္ေမြ႕တာေပါ့ေနာ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ သူရဲ႕ လူမႈေရးကိစၥ ျဖစ္ေနတယ္။ ဥပေဒႀကီးနဲ႕ တိတိက်က်ႀကီး လုပ္လို႔ရတယ္၊ မရတယ္ ဆိုတာထက္ ျဖစ္တဲ့ျပႆနာက ဘာလဲ။ ျဖစ္တဲ့ျပႆနာကို ခြဲျခမ္းစိတ္ျဖာလိုက္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဒါ လင္မယားႏွစ္ဦးၾကား ျပႆနာေပါ့။ ဒီေမးခြန္းေမးတဲ့သူရဲ႕ စိတ္ခံစားခ်က္ကေတာ့ သူရဲ႕ခင္ပြန္းအေပၚမွာ လုံးဝနာၾကည္းေနတဲ့ သေဘာ၊ လုံးဝမပတ္သက္ခ်င္တဲ့ သေဘာေလးေတြေတာ့ ေတြ႕ရတာေပါ့။ စိတ္ခံစားမႈေလး နည္းနည္းရွိေနတဲ့သေဘာ ေတြ႕ရတယ္။ အေဖနာမည္ကိုပါ မထည့္ခ်င္ဘူး။

သို႔ေသာ္လည္း ဒီေနရာမွာ တကယ္ စဥ္းစားရမွာက ကေလးပဲ။ ၄ ႏွစ္သားကေလးရဲ႕ ေကာင္းက်ိဳးပဲ။ ကေလးသူငယ္ဥပေဒအရ ၾကည့္မယ္ဆိုရင္လဲ သူနဲ႕ဆိုင္တဲ့ကိစၥ။ သို႔ေသာ္ ယာယီအားျဖင့္ အသက္မျပည့္ေသးခင္အထိေတာ့ အုပ္ထိန္းသူအေနနဲ႕ တာဝန္ရွိတယ္။ အုပ္ထိန္းသူ ဆုံးျဖတ္ရမွာသည္ သူ႕ရဲ႕စိတ္ခံစားခ်က္နဲ႕ ဆုံးျဖတ္ရမွာ မဟုတ္ဘူး။ ကေလးရဲ႕ ေကာင္းရာေကာင္းက်ိဳးအေနနဲ႕ပဲ ၾကည့္ရမယ္။ အဲေတာ့ ကေလးရဲ႕ အခြင့္အေရး ေပါ့ေနာ္။ လူအခြင့္အေရး၊ ကေလးအခြင့္အေရးေပါ့ေနာ္။ အဲဒီအခြင့္အေရးတရပ္က ဘာရွိသလဲဆိုေတာ့ ေမြးဖြားလာလို႔ လူရယ္လို႔ ျဖစ္လာလို႔ အေမက ဘယ္သူပါ၊ အေဖက ဘယ္သူပါဆိုတဲ့  right ။ ဒီအခြင့္အေရးက ကေလးရဲ႕အခြင့္အေရး။ အဲဒီေတာ့ ေမြးတုန္းထဲက ေမြးဖြားလို႔ရွိရင္ေတာ့ ကေလးသူငယ္ဥပေဒအရ သူ႕ကိုေမြးဖြားတဲ့ မွတ္တမ္းမွတ္ရာ ေပးရမယ္။ ေပးတဲ့အခါမွာလည္းပဲ ေမြးစာရင္းတို႔ ဘာတို႔မွာ အေဖနာမည္ ဘယ္သူလဲ၊ အေမနာမည္ ဘယ္သူလဲ။ အဲဒါကို ေျပာင္းလဲဖို႔ဆိုတဲ့ကိစၥသည္ ဒီကေလးရဲ႕ အခြင့္အေရးဆိုင္ရာကိစၥမ်ိဳးလို ျဖစ္ေနတယ္။

ေနာက္တခုက ဟိုလိုနည္း ဒီလိုနည္းေတြနဲ႕ လုပ္မယ္ဆိုရင္လည္း တကယ္တမ္းက်ေတာ့ ေရရွည္မွာ ကေလး အ႐ြယ္ေရာက္လာတဲ့အခါမွာ သူ႕အေဖက ဘယ္သူဘယ္ဝါဆိုတာ။ တကယ္လို႔ ေမြးစားဦးမယ္ဆိုရင္ေတာင္မွ၊ တရားဝင္ ေမြးစားဦးမယ္ဆိုရင္ေတာင္မွ မိဘအရင္းေတြ သေဘာတူဖို႔ လိုလာတယ္။ လိုလာတဲ့အခါက်ေတာ့ ဖခင္ရဲ႕ သေဘာတူညီမႈကလည္း လိုလာတယ္။ ဘာပဲေျပာေျပာ သူ႕အေဖ ေဖာ္ျပျခင္းအားျဖင့္ သူ႕မွာလည္း အေမြဆက္ခံခြင့္ right ရွိတယ္။ မိရင္းဖရင္းဆီက အေမြဆက္ခံပိုင္ခြင့္ ရွိတယ္။ ဒါေလးကိုေတာ့ အေလးအနက္ထားၿပီး စဥ္းစားေပးပါလို႔ ေျဖခ်င္ပါတယ္။

ေမး – “ဆရာရွင့္။ က်မ အိမ္ေထာင္က်ေတာ့ အသက္မျပည့္ေသးတဲ့အတြက္ က်မ မိဘေတြက အမ်ိဳးသားကို ျဖားေယာင္းေသြးေဆာင္တယ္ဆိုၿပီး အမႈဖြင့္ထားပါတယ္။ အခုဆိုရင္ တရား႐ုံးေရာက္ေနတာ ၃ ႏွစ္ေက်ာ္ပါၿပီ။ က်မမွာ ကေလးလည္း ရေနပါၿပီ။ မိဘေတြက ေက်ေအးဖို႔ လုပ္ေဆာင္ေနေပမယ့္ အခုခ်ိန္ထိ အဆင္မေျပေသးပါဘူး။ အမ်ိဳးသားျဖစ္သူ ေထာင္က်မွာလား၊ အမႈကို ေက်ေအးခြင့္ရေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္ရမလဲ ဆိုတာ ကိုသိပါရေစ။”

ေျဖ – အမ်ိဳးသား ေထာင္က်မွာလား ဆိုတဲ့ ေမးခြန္းမေျဖခင္မွာ မိဘေတြက ျဖားေယာင္းေသြးေဆာင္မႈ ရာဇသတ္ႀကီး ဥပေဒပုဒ္မ ၃၆၂ နဲ႕ ၃၆၁ နဲ႕ စြဲထားတာေပါ့။ အဲဒီလို မွတ္လို႔ရပါတယ္။ ျဖားေယာင္းေသြးေဆာင္မႈဆိုတဲ့ က႑မွာ သူက အခုေတာ့ ေက်ေအးခ်င္တယ္။ ေက်ေအးခ်င္တဲ့အခါက်ေတာ့ အခုအမႈကို ဥပေဒအရ ၾကည့္လိုက္မယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ဒီအမႈက ေက်ေအးလို႔မရဘူး။ ျပစ္မႈဆိုင္ရာ ေနာက္ဆက္တြဲဇယားမွာ ဘယ္အမႈေတြက ေက်ေအးလို႔ရတယ္။ ဘယ္အမႈေတြက ေက်ေအးလို႔မရဘူး ဆိုတာရွိတယ္။ ေက်ေအးလို႔ရတဲ့အမႈ ဆိုရင္ေတာ့ တရား႐ုံးကို ေလွ်ာက္လႊာတင္လိုက္႐ုံပဲ။ တင္လိုက္ရင္ တရား႐ုံးက ဆုံးျဖတ္လို႔ရတယ္။

ေက်ေအးလို႔မရတဲ့ ဒီလိုအမႈမ်ိဳးကို ဘာလုပ္မလဲ။ တရားမွ်တမႈအတြက္ ဘာလုပ္သင့္သလဲ ဆိုတဲ့အခါက်ေတာ့ ေက်ေအးလို႔မရတဲ့ အမႈကို ႐ုပ္သိမ္းလို႔ရတယ္။ က်င့္ထုံးဥပေဒနဲ႕ ႐ုပ္သိမ္းလို႔ရတယ္။ ႐ုပ္သိမ္းတဲ့အခါက်ေတာ့ ခုနကေျပာတဲ့ ကာယကံရွင္က ႐ုပ္သိမ္းလို႔ မရဘူး။ ရာဇဝတ္မႈဆိုတာက အခ်ိဳ႕ဟာက နိုင္ငံေတာ္နဲ႕ျဖစ္တဲ့ ကိစၥေတြ၊ လူအဖြဲ႕အစည္းမွာ မျဖစ္သင့္မျဖစ္ထိုက္တာကို နိုင္ငံေတာ္က တာဝန္ယူၿပီးေတာ့ လူသတ္မႈတို႔ မုဒိမ္းမႈတို႔ကို လုပ္တယ္။၊ နိုင္ငံေတာ္က အမႈ႐ုပ္မွ ရတယ္။ နိုင္ငံေတာ္က အမႈ႐ုပ္မွရတယ္ ဆိုေတာ့ သူက ဘာလုပ္ရမလဲ။ ဘာလုပ္ရမွာလဲဆိုတဲ့အခါက်ေတာ့ ၿမိဳ႕နယ္ဥပေဒအရာရွိကို ဒီအမႈက ေပါင္းသင္းေနထိုင္တာ ကေလးလည္း ၃ ႏွစ္ရွိေနၿပီ။ အေဖ အေမကလည္း ေက်နပ္ေနတဲ့သေဘာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒီအမႈက လူမႈေရးအရ ႐ုပ္သိမ္းဖို႔ျပဳပါ။

ေနာက္တခါ ဒီလိုျဖားေယာင္ေသြးေဆာင္မႈမွာ ဒီတိုင္တဲ့ အုပ္ထိန္းသူမိဘေတြကေန ေက်နပ္တယ္ဆိုရင္ ဒီအမႈက မေျမာက္ဘူး။ စီရင္ထုံးလည္း ရွိတယ္။ ဒီအမႈတိုင္တဲ့သူက ေက်နပ္ပါတယ္။ ကာယကံရွင္ကေတာ့ အ႐ြယ္မေရာက္ေသးေတာ့ သူ ေက်နပ္တာ မေက်နပ္တာကိုေတာ့ ထည့္မစဥ္းစားဘူး။ တကယ္လို႔ တိုင္တဲ့သူက ေက်နပ္ပါတယ္ဆိုရင္ အမႈမေျမာက္ဘူးဆိုတဲ့ လမ္းၫြန္းစီရင္ထုံးေတြ ရွိၿပီးသားျဖစ္တဲ့အတြက္ေတာ့ တကယ္လို႔ ခက္ခဲေနမယ္ဆိုရင္ ျမန္ျမန္စစ္လိုက္။ ျမန္ျမန္စစ္လိုက္လို႔ရွိၿပီးေတာ့ ဒီဟာကို  ေက်နပ္ပါတယ္၊ ေက်ေအးပါတယ္ဆိုတဲ့ဟာမ်ိဳး ထြက္လိုက္မယ္ဆိုရင္လည္း တရား႐ုံးက ဒီအေပၚမွာ ထည့္ၿပီး စဥ္းစားၿပီးေတာ့ ဒီအမႈကို ျပစ္ဒဏ္က လႊတ္ခ်င္လည္း လႊတ္လိုက္မယ္။ ေယာက်ာ္း ေထာင္က်မလား ဆိုတဲ့ ေမးခြန္းကေတာ့ ပိုးစိုးပက္စက္ျဖစ္စရာ အေၾကာင္းေတာ့ မရွိပါဘူး။ တရား႐ုံးရဲ႕ ဆင္ျခင္တုံတရားအရ မျဖစ္မေန တရား႐ုံးက ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ရသည္တိုင္ေအာင္ ေထာင္ဒဏ္ ၁ ရက္ေလာက္ေလးနဲ႕ ေငြဒဏ္နဲ႕ ၿပီးနိုင္ေလာက္တဲ့ သေဘာမ်ိဳး ရွိနိုင္ပါတယ္လို႔ ေျဖခ်င္ပါတယ္။

ေမး – “က်မအမ်ိဳးသားက အြန္လိုင္းကတဆင့္ ရည္းစားထားၿပီး အပ်ိဳေကာင္မေလး တေယာက္ကို ခိုးယူ ထြက္ေျပးပါတယ္။ က်မတို႔ႏွစ္ေယာက္ ေပါင္းသင္းစဥ္ကတည္းက ေယာကၡမျဖစ္သူက သေဘာမတူပါ။ ေနာက္တေယာက္ ခိုးေျပးေတာ့ ေယာကၡမကလည္း သားရွင္မိဘအေနနဲ႕ နယ္အထိလိုက္သြားၿပီး မဂၤလာပြဲ လုပ္ေပးခဲ့ပါတယ္။ က်မအမ်ိဳးသားကို တလင္တမယားဥပေဒနဲ႕ တရားစြဲနိုင္တယ္ဆိုတာကို နားလည္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တရားဝင္မယား ရွိရက္သားနဲ႕ ေနာက္မိန္းမေတာင္းေပးတဲ့ ေယာကၡမကို အေရးယူလို႔ ရ၊ မရ ဆို တာကို သိပါရေစ။”

ေျဖ – ဒီေနရာမွာ ဥပေဒျပႆနာကို နည္းနည္းေျပာခ်င္ပါတယ္။ ပထမတခ်က္က တလင္တမယားစနစ္ ဥပေဒသည္ အိမ္ေထာင္ရွိတဲ့လူေတြကိုပဲ ေဖာက္ဖ်က္တာကို စြဲလို႔ရသလား။ အိမ္ေထာင္မရွိတဲ့ အပ်ိဳ လူပ်ိဳေတြေကာ ဒီဥပေဒနဲ႕ စြဲလို႔ရ၊ မရဆိုတဲ့ ျပႆနာေတြ ရွိပါတယ္။ က်ေနာ့္ဘက္ကေတာ့ ျပတ္ျပတ္သားသား က်ေနာ့္အယ္အဆကို တင္ျပခ်င္ပါတယ္။ တလင္တမယားစနစ္ ဥပေဒမွာ ပုဒ္မ ၁၀ ဆိုတာ ရွိပါတယ္။ ပုဒ္မ ၁၀ က အိမ္ေထာင္ျပဳၿပီးေတာ့မွ ေနာက္ထပ္အိမ္ေထာင္ျပဳတဲ့ပုဂၢိုလ္ေပါ့။ အဲဒီပုဂၢိုလ္က ေယာက်ာ္းလည္း ျဖစ္ခ်င္ ျဖစ္မယ္၊ မိန္းမလည္း ျဖစ္ခ်င္ျဖစ္မယ္။ ဆိုလိုတာက အိမ္ေထာင္ရွိတဲ့သူက ျပဳလိုက္တာ။

ေနာက္တခုက ပုဒ္မ ၁၀။  ပုဒ္မ ၁၀ ကေတာ့ မည္သူမဆိုပဲ။ ပထမအိမ္ေထာင္ရွိၿပီးေတာ့ ထပ္မံအိမ္ေထာင္ျပဳမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ခုနကေျပာသလိုပဲ အပ်ိဳ လူပ်ိဳလည္း ပါတယ္။ အပ်ိဳ လူပ်ိဳလည္း ပုဒ္မ ၁၂ အရ ေပါ့ေနာ္။ ၁၂ ထဲမွာ ၿငိတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ .. ခက္တာက အပ်ိဳ လူပ်ိဳ ဆိုေသာ္လည္းပဲ တခါ တခါက်ေတာ့ တလင္တမယားစနစ္ဥပေဒရဲ႕ ရည္႐ြယ္ခ်က္က အိမ္ေထာင္တခုကို ၿမဲေစခ်င္တဲ့အခါက်ေတာ့ ခုနကေျပာတဲ့ လူလြတ္တဲ့ ပုဂၢိုလ္ေတြက မရ ရေအာင္ ဒီအိမ္ေထာင္ရွင္ေယာက်ာ္းကိုေသာ္ လည္းေကာင္း၊ အိမ္ေထာင္ရွင္ မိန္းမကိုေသာ္လည္းေကာင္း နည္းမ်ိဳးစုံနဲ႕ႀကိဳးစားၿပီးေတာ့ လုပ္တဲ့ကိစၥမ်ိဳးေတြကို သူတို႔ကို ခ်န္လွပ္ထားခဲ့လို႔ေတာ့ မျဖစ္ဘူး။ မျဖစ္ဘူးဆိုတဲ့အခါက်ေတာ့ ဘာပဲေျပာေျပာ.. တလင္ တမယားစနစ္ကို က်ဴးလြန္တဲ့အခါမွာ မသိလို႔ ျပဳလိုက္တာကိုလည္း ဥပေဒအရ အကာအကြယ္ေပးထားတယ္။ ဒီဟာ သိလို႔ လုပ္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ တဖက္က အိမ္ေထာင္ရွိခဲ့တယ္ ဆိုရင္ေတာ့ တဖက္က လူလြတ္တို႔ ဘာတို႔ အိမ္ေထာင္မရွိတဲ့ သူတို႔ေတြကို အေရးယူလိုရတယ္လို႔ က်ေနာ့္အေနနဲ႕ ပုဒ္မ ၁၂ သည္ ၁၀ နဲ႕ ျခားနားမႈ လိုရင္းအဓိပၸာယ္လို႔ ယူဆပါတယ္။

သူ ေမးတဲ့ေမးခြန္းကို ေထာက္ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေယာကၡမကိုယ္တိုင္ကိုက အစကတည္းကိုက သေဘာမတူဘူး။ သေဘာမတူလို႔ ၿပီးေတာ့မွ သူက ဒီဟာကို ေနာက္ထပ္ အိမ္ေထာင္တခုကို ေတာင္းရမ္းေပးတယ္။ ခမ္းခမ္းနားနား မဟုတ္သည္တိုင္ေအာင္ မဂၤလာေဆာင္ေပးတယ္.. ဆိုတဲ့အေပၚမွာ တဖက္က အျမင္နဲ႕ၾကည့္လိုက္ရင္ .. အားေပးတဲ့ သေဘာမ်ိဳး ျဖစ္တယ္။ အားေပးတယ္ဆိုတဲ့ သေဘာမ်ိဳးမွာ ဥပေဒအရ သူ႕ကို အားေပးကူညီမႈနဲ႕ ဝင္၊ မဝင္ေပါ့။ ဝင္၊ မဝင္ ဆိုတဲ့အခါက်ေတာ့ က်ေနာ္တို႔က ဥပေဒရဲ႕သေဘာတရားအရ ျပစ္မႈဆိုင္ရာ ဥပေဒရဲ႕ အေတြးအေခၚအရ အားေပးကူညီတာသည္ crime ။ သူလည္း ျပစ္မႈပဲ။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ ရာဇသတ္ႀကီးမွာလည္း အားေပးကူညီမႈကို ထည့္သြင္းၿပီးေတာ့ ျပ႒ာန္းထားတယ္။ တကယ္လို႔ အားေပးကူညီတဲ့ ပုဂၢိုလ္သည္ ဘယ္ေလာက္အတိုင္းအတာသည္ အျပစ္ေပးနိုင္တယ္ဆိုရင္ မူရင္းပုဒ္မမွာ ျပ႒ာန္းထားတဲ့ ဥပေဒ ျပစ္မႈအတိုင္းပဲ အျပစ္ေပးနိုင္တယ္။ ဟိုမွာ ေထာင္တသက္ဆိုရင္လည္း ဒီမွာလည္း အားေပးကူညီမႈကို ေထာင္တသက္။ ျပစ္မႈရဲ႕ အယူအဆသေဘာတရားအရ ၾကည့္မယ္ဆိုရင္  ျပစ္မႈတိုင္း..ျပစ္မႈတိုင္းမွာ ခုနက ေျပာတဲ့အားေပးကူညီတဲ့ ပုဂၢိုလ္တို႔၊ ပူးေပါင္းႀကံစည္တဲ့ ပုဂၢိုလ္တို႔ ဆိုတာေတြက ရွိတယ္။

ဒီေနရာမွာ တခ်ိဳ႕က ေျပာတာေပါ့။ ဒီအထဲမွာ အားေပးကူညီမႈကို အေရးယူရမယ္လို႔ ျပ႒ာန္းထားတ ာမရွိဘူးလို႔ ေျပာလို႔မရဘူး။ ဘာျဖစ္လို႔လဲ ဆိုေတာ့ တကယ္လို႔ အားေပးကူညီတဲ့ ပုဂၢိုလ္မ်ိဳးကို အေရးမယူေစခ်င္ရင္ ဒီအထဲမွာထည့္ .. ဥပမာ မယားခိုးမႈ၊ မယားခိုးမႈမွာက်ေတာ့ ေယာက်ာ္းကို စြဲလို႔ရတယ္။ မိန္းမက ျပစ္မႈမေရာက္ဘူးလို႔ ဥပေဒထဲမွာကို ထည့္ေရးထားတာ။ မယားကိုေတာ့ မယားခိုးမႈမွာ အားေပးကူညီမႈနဲ႕ စြဲလို႔မရဘူးလို႔ ထည့္ေရးထားတယ္။ တကယ္လို႔ အားေပးကူညီတဲ့ပုဂၢိုလ္ကို အခုလို ဥပေဒေတြမွာ မစြဲေစခ်င္ရင္ ဥပေဒေတြ ထည့္ၿပီးျပ႒ာန္းထားဖို႔ေတာ့ လိုတယ္။ သို႔မဟုတ္ မစြဲရဘူးလို႔ တားျမစ္ထားတဲ့ဟာ ရွိဖို႔လိုတယ္။ တားျမစ္ထားတာ မရွိဘူး ဆိုရင္ေတာ့ က်င့္ထုံးဥပေဒအရ သြားမယ္။ ရာဇသတ္ႀကီးဥပေဒအရ သြားမယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ကုဒ္ကေတာ့ ဒီက်င့္ထုံးကိုပဲ လုပ္ရတာ။ ဆန႔္က်င္မႈျဖစ္ခဲ့ရင္ေတာ့  အထူးဥပေဒအရ လႊမ္းမိုးခ်င္ရင္ လႊမ္းမိုးမယ္။ သို႔ေသာ္ ဟိုထဲမွာ တိတိက်က် မျပ႒ာန္းဘူးဆိုရင္ေတာ့.. ဒါကဥပေဒအရ ေျပာတာပါ။ ေယာကၡမကို အားေပးကူညီမႈနဲ႕ စြဲဖို႔မဟုတ္ပါဘူး။ သို႔ေသာ္လည္း စြဲမယ္ဆိုရင္ေတာ့ စြဲလို႔ရပါတယ္။ တရား႐ုံးကေနၿပီးေတာ့ သူရဲ႕စဥ္းစား ဆင္ျခင္တုံတရားအရ သူက အေျခအေနၾကည့္ၿပီးေတာ့ အမႈကို ဆန္းစစ္ၿပီး ကြန္ပရိုမိုက္လုပ္ခ်င္လည္း လုပ္မွာေပါ့။ တရား႐ုံးက ညွိႏႈန္းဖ်န္ေျဖတဲ့ အပိုင္းေလးေတြလည္း လာပါတယ္။ ဒီလိုအမႈေတြက ညွိႏွိုင္းဖ်န္ေျဖမႈနဲ႕ သြားဖို႔ ေကာင္းပါတယ္။

Tags:

Source : DVB